Door community (initieel Best Well), Op zon 17 dec 2017 09:45, 0 reacties, nieuws

DIA een stay behind’-netwerk



Bij diverse staatsgrepen of pogingen daartoe in Turkije was steeds de Afdeling Bijzondere Oorlogvoering (Özel Harp Dairesi) betrokken, dat schrijft de Zwitserse historicus Daniele Ganser in zijn dissertatie over geheime NAVO-legers in Europa.

De Özel Harp Dairesi (OHD, voor 1965 Seferberlik Taktik Kurulu), ook wel bekend als ‘contra-guerrilla’ werd tijdens de Koude Oorlog op initiatief van de Amerikaanse geheime dienst CIA en zijn militaire evenknie DIA opgericht als zogeheten ‘stay behind’-netwerk, met als formeel doel om een eventuele communistische machtsovername te voorkomen of achter te blijven bij een invasie door de Sovjet-Unie.

De communistische partij in Turkije was echter tijdens de gehele Koude Oorlog verboden en kreeg nooit veel aanhang. De contra-guerrilla was echter wel zeer actief in het intimideren van allerhande linkse organisaties. Ook werden er operaties onder valse vlag gevoerd, zoals aanslagen, die naderhand aan linkse organisaties werden toegeschreven, om zo de spanning op te voeren en in de samenleving een bepaalde stemming te kweken.

Op personeel vlak was er een grote overlap met de Turkse geheime dienst MIT, ook omdat de CIA wel uit deze kringen rekruteerde voor het geheime NAVO-leger. Daarnaast speelden figuren uit de ultranationalistische paramilitaire organisatie ‘Grijze wolven’ een toonaangevende rol, waardoor ook de pan-Turkse ideologie ingang vond bij de paramilitairen.

Ganser documenteert in zijn boek goed de rol van diverse belangrijke figuren uit het leger, de geheime diensten en de politiek bij diverse staatsgrepen of pogingen daartoe en in andere bepalende gebeurtenissen in de Turkse politieke geschiedenis van de tweede helft van de twintigste eeuw.

De stay-behind-netwerken zijn ook wel bekend onder de naam ‘Gladio’. Dit komt doordat het Italiaanse netwerk dat de naam ‘Gladio’ droeg, het eerste geheime NAVO-leger was dat als zodanig in de openbaarheid kwam. Gansers boek bevat dan ook hoofdstukken over dergelijke netwerken in alle NAVO-lidstaten ten tijde van de Koude Oorlog, inclusief Nederland en België.

Blijf op de hoogte van nieuws, opinie en achtergronden: Volg Novini!


Zo vergelijkt hij bijvoorbeeld de Turkse staatsgreep van 1980 met de staatsgreep in het Griekenland van de jaren ’70, waardoor het Kolonelsregime daar aan de macht kwam. En bespreekt hij bijvoorbeeld de betrokkenheid van zowel het Griekse als het Turkse netwerk bij de deling van Cyprus.

GanserGanser documenteert zijn beweringen uitvoerig en kan zijn betoog onderbouwen met onthullingen van (voormalige) betrokkenen. Hij schreef zijn dissertatie gedurende vier jaar aan de Universiteit van Basel en de London School of Economics. De populaire versie van zijn boek verscheen in 2005 in het Engels bij Routledge onder de titel NATO’s secret armies. Operation Gladio and terrorism in Western Europe. De gerenommeerde historicus prof. Georg Kreis schreef een voorwoord voor de Duitse versie van het boek, die werd uitgegeven bij de zeer respectabele Zwitserse uitgeverij Orell Füssli, die een geschiedenis heeft die tot in de 16e eeuw reikt.

Uiteraard werd Gansers bestseller van officiële Amerikaanse zijde weggezet als niet meer dan complotdenken. De feitelijke basis van zijn boek is echter zo breed, dat dergelijke kritieken niet overtuigen.

Formeel is het Turkse netwerk in 1992 opgeheven. Recente voorvallen in Turkije roepen echter als vanzelf de vraag op of de operaties niet onder een andere naam of in een andere vorm zijn voortgezet.

N.a.v.: Daniele Ganser, NATO-Geheimarmeen in Europa. Inszenierter Terror und verdeckte Kriegsführung (Orell Füssli, 2008), paperback, 445 p.
Annotaties:
aanmelden / inloggen