YouTube wil de impact van video's die mensenrechtenschendingen vastleggen, nog vergroten. Aanleiding is de eerste verjaardag van de dood van studente Neda Agha Soltan tijdens het straatprotest in Teheran.

Zondag zal het precies een jaar geleden zijn dat Neda Agha Soltan werd gedood door een sluipschutter tijdens het straatprotest na de Iraanse presidentsverkiezingen. Haar laatste momenten werden gefilmd met de camera van een mobieltje. Via YouTube gingen de beelden de wereld rond. Neda Soltan werd op slag een symbool voor het Iraanse straatprotest.

YouTube is zich bewust van de groeiende impact van die beelden. Het sloeg daarom de handen in elkaar met Witness, de mensenrechtenorganisatie van de Britse muzikant Peter Gabriel. Witness heeft de voorbije zeventien jaar videocamera’s verspreid in meer dan honderd landen om mensenrechtenschendingen vast te leggen. Twee jaar geleden lanceerde het ook een website, The Hub, waarop iedereen filmpjes van mensenrechtenschendingen kan zetten, een soort YouTube voor mensenrechten.

Wereldwijd netwerk

YouTube zelf wil nu ook meer aandacht voor dit soort video's. Het internet krijgt steeds meer een sleutelrol in mensenrechtendossiers, schrijven Steve Grove, hoofd nieuws en politiek van YouTube, en Sameer Padania van Witness, op de officiële blog van Google, eigenaar van YouTube. "Regeringen, bedrijven, activisten en burgers moeten er samen voor zorgen dat video een licht kan werpen op de donkerste hoeken van de samenleving, en paden naar rechtvaardigheid kan creëren voor wie dit het meest nodig heeft. Zowel bij Witness als bij YouTube engageren we ons om een wereldwijde beweging voor mensenrechtenvideo's te helpen bouwen die precies dat doet."

De Google-blog start nu met een artikelenreeks over de verschillende manieren om de impact van beelden van mensenrechtenschendingen te vergroten. De beelden van schendingen zelf alleen volstaan niet, schrijven Grove en Padania in een eerste aflevering. Ook getuigenissen van slachtoffers en plaatselijke activisten zijn nodig. Als voorbeeld geven ze de getuigenis van "Mary", een Zimbabwaanse activiste die na de omstreden presidentsverkiezingen van 2008 ontvoerd, verkracht en gefolterd is en wier verhaal nu op YouTube te zien is. In een volgende post zullen vertellen Grove en Padania wat YouTube-gebruikers precies kunnen doen om de impact van dit soort beelden maximaal te maken.

Birma, Tibet en Iran

"Vroeger zagen we dit soort beelden meestal op het avondnieuws of in documentaires – en dan nog alleen af en toe", stellen Grove en Padania. "Maar nu de toegang tot het internet zoveel groter is geworden (zelfs in veel ontwikkelingslanden), en miljarden mensen in de hele wereld toegang hebben tot steeds krachtiger mobieltjes en digitale camera's, komen we op een veel rechtstreekser manier met mensenrechtenbeelden in aanraking: op YouTube, in Google-zoekopdrachten, in Facebook-updates, via links die gedeeld worden op Twitter. Birma, Tibet en Iran zijn bijvoorbeeld landen waar het moeilijk is voor de plaatselijke of internationale media om aan verslaggeving te doen. Wanneer massaprotest gewelddadig wordt aangepakt, dan is het aan de gewone mensen om de beelden naar buiten te krijgen."

Op YouTube is nu ook de HBO-documentaire 'For Neda' van regisseur Antony Thomas integraal te zien. De film gaat over het toenemende belang van burgerjournalistiek voor mensenrechten.

IPS(RP)